ABD-İran hattında nükleer görüşmeler öncesi tansiyon yükseldi. İstanbul’da planlanan temasların yeri ve formatı değişirken, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, görüşmelerin cuma günü saat 10:00’da Umman’da yapılacağını açıkladı. Beyaz Saray’dan da bu bilgi doğrulandı.
Ortadoğulu Liderler Beyaz Saray’ı Etkiledi
ABD basını, Arap ve Müslüman liderlerin devreye girerek Washington’a “görüşmelerden çekilme” tehdidini hayata geçirmeme çağrısında bulunduğunu aktardı. Axios’a konuşan üst düzey bir ABD’li yetkili, “İran ne diyor bir kulak vermemizi istediler. Biz başarı şansı konusunda şüphe ile bakıyoruz” dedi. Yetkili, bölgeden 9 ülkenin Beyaz Saray’a mesaj göndererek Umman’da görüşmelerin yapılması çağrısında bulunduğunu belirtti.Bir diğer ABD’li yetkili ise Trump yönetiminin bölgedeki müttefiklerine saygı nedeniyle diplomasiye devam etme kararı aldığını ifade etti.
Trump’tan Hamaney’e Mesaj
ABD Başkanı Donald Trump, NBC News’e verdiği röportajda, İran’la görüşmelerin belirsizliği hakkında konuştu:
“Onun (Hamaney’in) çok endişelenmesi gerek. Evet, endişelenmesi gerek. Bildiğiniz gibi onlar bizimle müzakere ediyorlar.”Trump, nükleer programların kontrol altına alınmasının Orta Doğu’da barış için kritik olduğunu savundu:
“Eğer nükleer programlarını yok etmeseydim, Orta Doğu’da barış olmazdı. Arap ülkeleri bunu tek başına yapamazdı.”
ABD Taleplerini Geri Çevirdi, Görüşmeler Tersine Döndü
Axios’a konuşan iki ABD’li yetkili, Washington’un İran’ın İstanbul yerine Umman’da ve yalnızca ikili formatta yapılması talebini reddettiğini, bu yüzden görüşmelerin iptal edildiğini bildirdi.AA muhabirine konuşan İranlı diplomatik kaynak, müzakere öncesi temasların kötüleştiğini ve görüşmelerin cuma günü yapılmayabileceğini belirtmişti.
Tahran Baskılara Boyun Eğmeyecek
Katar basınına konuşan üst düzey bir İranlı yetkili, ABD’nin yer ve format değişikliği taleplerini reddetmesinin Washington’un sürece ciddi yaklaşmadığını gösterdiğini söyledi. Yetkili, “Nükleer dosya dışındaki hiçbir konuda müzakere etmeyeceğiz” dedi.Lübnan basınına konuşan başka bir İranlı kaynak ise, müzakerelerin kapsamının dar tutulacağını ve önceden belirlenen çerçevenin değiştirilmesine yönelik girişimlere yanıt verilmeyeceğini vurguladı.
ABD Görüşme Yerini Netleştirmeye Çalışıyor
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, görüşmelerin nerede yapılacağını netleştirmek için çalışmaların sürdüğünü söyledi:
“Eğer İranlılar cuma günü görüşmek isterse biz hazırız.” Rubio, balistik füzeler konusunun da müzakere kapsamına dahil edilmesi gerektiğini belirtti.
Talepler ve Farklılıklar
ABD’nin talepleri arasında şunlar bulunuyor:
- İran’daki zenginleştirilmiş uranyumun tamamen ülke dışına çıkarılması
- Balistik füze programının sınırlandırılması ve bölgedeki desteklerin kesilmesi
İran ise müzakereleri yalnızca nükleer konu çerçevesinde ve ikili masada yapmak istiyor. Bölge ülkelerinin sürece dahil edilmesini istemiyor.
Masadaki İsimler Belli Oldu
Amerikan tarafı masada Ortadoğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve Jared Kushner ile temsil edilecek. İran tarafı ise Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ve heyetiyle katılacak.
Gerilim Daha Başlamadan Tırmandı
Görüşmeler öncesi tansiyon yükseldi. Amerikan Merkez Komutanlığı, USS Abraham Lincoln gemisinden kalkan bir F-35 savaş jetinin İran dronunu düşürdüğünü açıkladı. İran’ın Fars haber ajansı ise dronun görevini başarıyla tamamladığını duyurdu.Ayrıca, Amerikan bayraklı bir ticari gemi İran Devrim Muhafızları tarafından tehdit edildi; gemiye motorunu kapatma emri verildi ancak rota değişmedi. Bölgedeki Amerikan savaş gemileri gemiye güvenli şekilde eşlik etti. 
News
