ABD ve İsrail’in İran’a saldırısıyla başlayan çatışmalar, enerji piyasalarında ciddi dalgalanmalara yol açtı. Savaşın başlamasından bir gün önce Avrupa piyasalarında 32 Euro olan doğalgaz fiyatı, beşinci gününde yüzde 62 artışla 53 Euro’ya ulaştı.
Hürmüz Boğazı ve LNG Rotaları Risk Altında
Dünyanın jeopolitik açıdan en kritik noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’ndaki savaş tehditleri, sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) taşıyan gemi rotalarının tıkanmasına yol açtı. Analistler, Ortadoğu’daki çatışmanın tetiklediği fiyat artışlarının Avrupa büyümesini sekteye uğratma ve bazı Asya ekonomilerini ciddi şekilde etkileme riskine dikkat çekiyor.
TTF ve Asya LNG Fiyatlarında Rekor Artış
Hollanda Doğalgaz Transferi Sözleşmesi (TTF) vadeli işlemleri 3 Mart Salı günü megawatt saat başına 60 Euro’nun üzerine çıktı. Haftalık bazda fiyatlar yaklaşık yüzde 76 yükseldi.
Asya piyasalarında ise Japonya, Kore, Çin ve Tayvan’a yapılan teslimatları kapsayan Kuzeydoğu Asya LNG referans fiyatı, bir yıllık zirveye ulaşarak megawatt saat başına yaklaşık 43 Euro seviyesine çıktı.
Katar Üretimi Durdu, Küresel Arz Daraldı
Dünyanın en büyük LNG üreticilerinden Katar, İran’ın Ras Laffan ve Mesaieed Sanayi Şehri’ne düzenlediği insansız hava aracı saldırılarının ardından 2 Mart’ta üretimi durdurdu. Goldman Sachs, bu duraklamanın kısa vadede küresel LNG arzını yaklaşık yüzde 19 azaltacağını tahmin ediyor.
Avrupa ve Asya Fiyat Şoklarına Açık
Uzmanlar, Avrupa ve Asya’nın ABD’ye kıyasla potansiyel doğalgaz fiyat şoklarına daha fazla maruz kaldığını belirtiyor. Avrupa’nın doğalgaz ihtiyacının yüzde 25’inin LNG ile karşılanıyor olması, fiyat dalgalanmalarına karşı kırılganlığı artırıyor.
Hürmüz Boğazı’nda Gerilim Tırmanıyor
Küresel LNG üretiminin yaklaşık yüzde 20’si Hürmüz Boğazı’ndan geçiyor. Uzun süreli bir aksama, 2022’deki Rusya-Ukrayna Savaşı’nda görüldüğü gibi şok dalgası yaratabilir. İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı’nın tüm kontrolünün İran’da olduğunu açıklarken, 4 Mart sabahı ABD 17 İran gemisinin batırıldığını duyurdu.
About the Author
