ABD ile İran, uzun süredir belirsizlik içinde devam eden diplomatik temaslar kapsamında Umman’da görüşmelere başladı. Tarafların, başta İran’ın nükleer programı olmak üzere kritik başlıkları ele alması bekleniyor.
İLK YÜZ YÜZE GÖRÜŞME
Görüşmeler, ABD’nin Haziran ayında İsrail ile birlikte İran’daki nükleer tesislere yönelik saldırılara katılmasının ardından iki ülke arasında gerçekleştirilen ilk doğrudan temas olma özelliğini taşıyor. Toplantının yer, zaman ve formatına ilişkin belirsizlik ise çarşamba gecesi her iki tarafın da doğrulamasıyla sona erdi. Müzakerelere ABD adına Başkan Donald Trump’ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff, İran adına ise Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi başkanlık ediyor.
İRAN’DAN DİPLOMASİ VURGUSU
İran, görüşmeler öncesinde diplomasiyi önceleyen mesajlar verdi. Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, sosyal medya platformu X’te yaptığı paylaşımda, İran’ın müzakerelere “açık gözlerle ve geçmişin hafızasıyla” katıldığını ifade etti. Arakçi, kalıcı bir anlaşma için taahhütlerin yerine getirilmesi, eşitlik ve karşılıklı saygının temel şartlar olduğunu vurguladı.
ABD’DEN “SIFIR NÜKLEER KAPASİTE” MESAJI
ABD tarafı ise görüşmelerde İran için “sıfır nükleer kapasite” seçeneğini gündeme getirmeyi hedefliyor. Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, Başkan Trump’ın diplomasi dışında da “çok sayıda seçeneğe sahip olduğunu” dile getirdi.Trump, perşembe günü yaptığı açıklamada İran’ın müzakere sürecinde olduğunu belirterek, “Bizi vurmak istemiyorlar. Bölgeye büyük bir filo gönderiyoruz” dedi. Trump, sevk edilen uçak gemisi grubunu daha önce de “armada” olarak tanımlamıştı.
ASKERİ SEÇENEK GÜNDEMDE Mİ?
Trump’ın son dönemdeki açıklamalarında, İran’daki protestolara yönelik baskılar nedeniyle öne çıkan askeri tehdit söyleminin yerini nükleer programın sınırlandırılmasına odaklı bir yaklaşım aldığı görülüyor. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, askeri seçeneğin tamamen dışlanmadığını ancak önceliğin askeri olmayan yollar olduğunu ifade etti.
BÖLGEDE ASKERİ HAREKETLİLİK SÜRÜYOR
ABD’nin askeri baskısı devam ederken, USS
Abraham Lincoln uçak gemisinin öncülük ettiği deniz gücü bölgeye konuşlandırıldı. İran ise olası bir saldırı durumunda ABD üslerini hedef alacağını yineledi.